close
متخصص ارتودنسی
پدران ما كی بودند و از كجا به این سرزمین آمدند ؟
loading...

- پیام بلوچ - بلوچ و بلوچستان -payam baloch -

  خانم بئاتریس دوكاردی باستان شناس انگلیسی در سال 1966 در منطقه بمپور كاوشهایی انجام دادند كه خلاصه آنرا در مجلد ششم مجله ایران بزبان انگلیسی…

پدران ما كی بودند و از كجا به این سرزمین آمدند ؟

payam بازدید : 872 2 / 6 / 1390 نظرات ()

  خانم بئاتریس دوكاردی باستان شناس انگلیسی در سال 1966 در منطقه بمپور كاوشهایی انجام دادند كه خلاصه آنرا در مجلد ششم مجله ایران بزبان انگلیسی چاپ كرده‌اند و چون نتایج كاوشهایشان بنظر نگارنده بسیار جالب آمد خلاصه‌أی از آن را به اطلاع خوانندگان میرسانم .

 كاوش در سال 1966 شروع شد و آثاری بدست آمد كه با مقایسة اشیاء مكشوف در افغانستان و عمان بین ربع دوم هزاره سوم پیش از میلاد (مثلا در حدود 2750 سال پیش از میلاد ) تا 1900 پیش از میلاد قرار داده شد . بنابراین خواننده محترم متوجه میشود كه مردمی كه در این ناحیه زندگی میكرده‌اند در حدود 800 تا 850 سال بزندگی خود در آن مكان ادامه داده‌اند .(فرض كنیم از 2750 تا 1900 پیش از میلاد )

 خانم بئاتریس دوكاردی باستان شناس انگلیسی در سال 1966 در منطقه بمپور كاوشهایی انجام دادند كه خلاصه آنرا در مجلد ششم مجله ایران بزبان انگلیسی چاپ كرده‌اند و چون نتایج كاوشهایشان بنظر نگارنده بسیار جالب آمد خلاصه‌أی از آن را به اطلاع خوانندگان میرسانم .

كاوش در سال 1966 شروع شد و آثاری بدست آمد كه با مقایسة اشیاء مكشوف در افغانستان و عمان بین ربع دوم هزاره سوم پیش از میلاد (مثلا در حدود 2750 سال پیش از میلاد ) تا 1900 پیش از میلاد قرار داده شد . بنابراین خواننده محترم متوجه میشود كه مردمی كه در این ناحیه زندگی میكرده‌اند در حدود 800 تا 850 سال بزندگی خود در آن مكان ادامه داده‌اند .(فرض كنیم از 2750 تا 1900 پیش از میلاد )

خانم بئاتریس این دوران تقریبا هشتصد ساله را به شش طبقه تقسیم نموده است :

1 – در طبقه اول ظروف سفالین شیر و قهوه‌أی رنگ یا قرمز و خاكستری پیدا كرده .

2 – در طبقه دوم از پائین به بالا علاوه بر اشیاء فوق آثار ساختمانهای محقری را نیز بدست آورده است .

3 – در طبقه سوم سفالی شبیه به سفال مكشوف در شمال سیستان و سفال دوران چهارم مندیكك در افغانستان پیدا كرده است .

4 – در طبقه چهارم آثار ساختمانها ادامه می‌یابد و به ساختمانهای سیستان شباهت دارد . در آخرین قسمت این دوران اقوام دیگری وارد بمپور میشوند و این مطلب از سفال آنها و از طرز به خاك سپردن مرده‌هایشان (مثلا در خوراب واقع در سیزده كیلومتری شرق بمپور ) استنباط میشود .

5 – در طبقه پنجم سفال و اشیاء دیگری نظیر آنچه كه در ناحیه فارس و مكران بدست آمده مشهود میگردد و وجود صدفهای دریایی نشان میدهد كه در این دوران مردمان این ناحیه با مردمان مكران رفت و آمدهایی داشته‌اند .

6 – اینطور بنظر میرسد كه طبقه ششم به دورانی منتهی میگردد كه مردم این ناحیه مورد حملة شدیدی قرار میگیرند و همین مطلب درام‌النار واقع در عمان نیز صدق مینماید .

خوانندگان محترم توجه فرمایید اشیایی كه در سال جاری بوسیله هیات طرح تحقیقاتی دانشگاه تهران در اطراف كویر لوت انجام گرفت و نماینده وزارت فرهنگ و هنر نیز در آن هیئت بود در ناحیه شهداد در كنار كویر لوت آثار شهری را بدست آورد كه ابتدای آن بر همان حدود ربع دوم هزاره سوم پیش از میلاد یعنی 2700 پ م و انتهای آن در حدود 1900 پیش از میلاد قرار داده شده ، با این اختلاف كه شهر مزبور بوسیله سیل بكلی ویران شده و وجود آثار قبایل خارجی را در آن نمیتوان تشخیص داد .

نخستین كسی كه این مطلب را روشن كرد قسمت مهم ایران جنوب شرقی پوشیده از سفال قدیمی است آقای اورل استین بود .

مشارالیه در سال 1932 اولین مسافرت تحقیقاتی خود را در این نواحی شروع كرد و تقریبا در عرض مدت چهار هفته در حدود 12 ناحیه پیش از تاریخی را در طول رودخانه بمپور كشف نمود .

تعداد و تنوع سفال بقدری زیاد بود كه مطالعه آن میتوانست موضوع تدوین كتابی شود .  

نقاط تاریخی مورد مطالعه در این ناحیه عبارت بود از خوراب و دامیب و كتوكان و دهغازی و مولا و پیركنار و شهردراز و از این نقاط ظروف سفالین منقوش یا ظروف سنگی با نقوش كنده شده بدست آمد .

مهمترین موضوعی كه روی این ظروف نقش شده بود عبارت بود از خطوط شكسته و مارپیچ با خطوط موازی موجدار كه در میان مثلثهای دندانه‌دار كه مقابل یكدیگر واقع شده‌اند و یا ردیف بزهای كوهی و یا شاخهای گاو وحشی كه بصورت مصنوعی نقش شده‌اند . این نوع سفال معمولا از سفال برتر قدیم است و در اینجا به منزله واسطه‌أی میان تمدنهای قدیم غرب ایران مانند شوش و موسیان و بكون و تمدنهای بلوچستان و پاكستان (كلی ماهی و شاه تمپ) میباشد .          

آقای اورل استین در یك قبر در خوراب انگشتری از مس پیدا كرد كه یك طرف آن سر شتری را نشان میداد . سفالهای مكشوف در این ناحیه در سال 1937 وارد موزه ایران باستان گردید و حق این بود كه از تمام آنها عكسبرداری میشد و بچاپ میرسید چون نقوش روی آن بقدری متنوع بود كه مطالب بسیاری را برای ما میتوانست روشن كند . متأسفانه این كار انجام نگرفت و باز متأسفانه نسخه‌أی از كتاب آقای اورل استین در دست بنده نیست كه عكسهای آن را در این مقاله ارائه دهم و امروز اگر بخواهیم تحقیقاتی در این نقاط بنماییم ناچاریم مجددا به جستجوی آن در محل بپردازیم .   

اورل استین در محلهای موسوم به شاه حسینی و قلعه سردگاه واقع در مغرب بمپور سفالی با نقوش ساده هندسی بدست آورد كه نسبت به آنچه كه در مكانهای نامبرده در بالا پیدا شده اختلافی داشت . ولی نظیر همین سفال نیز در طول دره هلیل رود تا تل ابلیس نزدیك كرمان دیده شده است . روی دسته دیگری از این ظروف كه با چرخ كوزه‌گری با دقت تهیه شده بود نقوشی به سبك مصنوعی دیده میشد . این ظروف بیشتر در مشرق بمپور و در خوراب واقع در ساحل چپ بمپور در گورا بدست آمده است .

مقایسه بین این دو دسته از سفال با سفالهای مكشوف در جنوب سیستان قرابت فوق‌العاده این دو ناحیه را از حیث سفال سازی و نقوش ظروف گلی نشان میدهد .

اشیاء مكشوف در بمپور از یك سو با اشیاء مكشوف در كلی و مهی و شاه تمپ در بلوچستان و از سوی دیگر با اشیاء مكشوف در فارس شباهت دارد .        

مناسبات فوق باعث شد كه خانم بئاتریس دوكاردی در سال 1966 از وزارت فرهنگ و هنر اجازه تحقیقات در محل مزبور را دریافت كردند .

در شكل شماره 2 مقطعی از كاوش در مكان تاریخی بمپور كه بوسیله خانم بئاتریس انجام گرفته نشان داده میشود . همانطوری كه در این شكل دیده میشود نقاش ماهری لازم بوده است كه بتواند طبقات كاوش شده را باین طریق نشان دهد . ضمنا این مطلب هم روشن است كه این مكان تاریخی بسیار بر هم خورده بود و بیچاره باستانشناسی كه باید طبقات آثار مختلف را مشخص نماید كار آسانی در پیش نداشته است . اكنون مادر این مقاله بجزییات اشیاء مكشوف در این طبقات كه به هر یك از آنها شماره‌أی خورده كاری نداریم ولی خود اشیاء مكشوف بسیار قابل توجه‌اند .          

خانم بناتریس تاریخی برای آنها معین نكرده و فقط آنها را از طبقه دوم معرفی كرده است و اگر ما طبقه اول را مثلا به حدود 2750 پیش از میلاد نسبت دهیم سفال طبقه دوم به 2500 یا 2600 پیش از میلاد میخورند .

این مطلب برای ما روشن است كه ظروف سفالین نقاط مختلف ایران خصوصا در شوش و تپه سیلك و تپه كیان در ابتدا بصورت مصنوعی نقش میشد و از طبیعت تقلید نمیشد و تدریجا در حدود 2500 پیش از میلاد نقوش صورت طبیعی به خود گرفت و حیواناتی كه در این نقش نشان داده شده نیز همین خصوصیات را شامل است .

ولی در عین حال نقوش هندسی هنوز وجود دارد و این نقوش به نقوش سفال مكشوف در شهداد بوسیله هیئت دانشگاهی طرح تحقیقاتی ناحیه كویر شباهت دارد .        

شهداد از بمپور چندان دور نیست و نقوش سفال بمپور ما را راجع به تاریخ سكونت مردم شهداد در شهری كه بوسیله سیل تقریبا از بین رفته است روشن مینماید .

از این شباهتها چه نتیجه میگیریم ؟

اولین نتیجه‌أی كه گرفته میشود این است كه مردم شهداد با مردم بمپور روابط بسیار نزدیك داشته‌اند و شاید اصولا از یك قوم بوده‌اند و در یك زمان آن دو ناحیه را مورد سكونت قرار داده‌اند ولی بین شهداد در كنار كویر لوت و بمپور نقاط متعدد دیگری وجود دارد كه روی خاكشان سفالی از همین انواع دیده میشود و احتیاج به بررسی و كمانه زنیهای دقیقی دارد . بنابراین شاید بتوانیم پیشنهاد كنیم كه در شهداد تا بمپور كه ناحیه وسیعی از كنار كویر لوت را نشان میدهد یك قوم سكونت داشته است و مردم این قوم روابط نزدیكی با هم داشته‌اند .         

نتیجه دیگری كه گرفته میشود این است كه این اقوام در مشرق با مردمی كه در ناحیه بلوچستان تا حدود دره پنجاب مسكن داشته‌اند رفت و آمدهایی داشته‌اند و از طرف مغرب از طرز سفال سازی مردم شوش و تپه موسیان و تل‌بكون و غیره نیز بی خبر نبوده‌اند . بنابراین از دره پنجاب تا رود دجله و فرات مردمی سكونت داشته‌اند كه طرز زندگی و تمدن و هنرشان یكی است .

از چه زمانی این مردم در این نواحی مسكن داشته‌اند ؟

در تپه سیلك آقای پروفسور گیرشمن ادعا میكند كه قدیمترین آثار این مردم را كه در حدود 4200 سال پیش از میلاد در آن ناحیه سكونت داشته‌اند پیدا كرده است . آقای دكتر اشمیدت نیز ادعا میكند كه آثار مردم شهر ری نیز متعلق به همان زمان است آقای پومپلی نیز اظهار مینماید كه در ناحیه‌أی بنام ((آنو)) در تركستان ظروفی شبیه به قدیمترین ظروف سفالین حاشیه سیلك و ری بدست آمده است .

بنابر مطالب فوق باید چنین تصور كنیم پس حدود 4200 سال پیش از میلاد ، ایران مورد سكونت اقوامی بوده است كه یك نوع تمدن و یك نوع طرز زندگی و یك نوع عقاید مذهبی داشته‌اند .

ولی آقای كارلتون كون در غار ((هوتو)) در مازندران آثاری بدست آورده است كه آنرا به هفتاد هزار سال پیش نسبت داده است .

آمریكائیها نیز چند سال پیش در كرمانشاه آثاری از همین دورانها بدست آورده‌اند . بین هفتاد هزار سال و هفت هزار سال فاصله زیادی است بنابر كاوشهای روسها در سیبریه وجود انسان تا حدود دو میلیارد سال پیش نیز حدس زده شده است .

شكی نیست كه تمدنی كه ما آثار آنرا امروز در شهداد كنار كویر لوت و در بمپور و نقاط دیگر ایران پیدا كرده‌ایم آثار نخستین مردم روی كره زمین نیست . این آثار متعلق به مردمی است كه سابقه تمدنی داشته‌اند و از كوزه‌های گلی خوش شكلی كه با چرخ می‌ساختند و در كوره میپختند استفاده میكردند و در روی این ظروف تصویرهای زیبائی نقش میكرده‌اند كه بیشتر مركب از خطوط هندسی بوده و گاهی نیز كوشش كرده‌اند مرغها با حیوانات و موجودات دیگری از طبیعت را در نقش خود تقلید كنند . احتمال دارد كه بسیاری از این نقوش هندسی نیز مفهومی مذهبی یا غیر مذهبی داشته كه بر ما پوشیده است .

این مردم از كجا به این سرزمین آمدند و یكباره تمام فلات ایران از تركستان تا دره پنجاب از مشرق و تا بین‌النهرین و آسیای كوچك از طرف مغرب را مورد سكونت خود قرار داده‌اند ؟

این مطلبی است باید در برابرش نقطه سوالی قرار دارد زیرا نمیتوان تصور كرد كه در هر یك از این نقاط در ایام بسیار قدیمی كه از چند میلیارد سال تجاوز مینماید شرایطی بوجود آمده كه انسانی خلق شد و در همان جا زیست كرده و با انسانهای دیگری در نقاط مجاور دور یا نزدیكش ، كه در تحت همان شرایط بوجود آمده بودند آمیزش نموده و عادات و رسومی از آنها گرفته و عادات و رسومی به آنها داده است چون تمام سنتهای قدیم ما انسانها این طور میپندارند كه در ابتدا یك آدم و یك حوا خلق شد و فرزندان آدم و حوا به نقاط دیگر كره زمین رفتند و سطح روی كره زمین را مسكون كردند .

تا این تاریخ بیشتر كاوشها بدلایل متعدد كه یكی از آنها سهولت كار بوده است ، در ناحیه بین النهرین به عمل آمده و دانشمندان اعتقاد پیدا كردند كه آدم و حوا در میان دو نهر دجله و فرات بدنیا آمدن و از آنجا به نقاط دیگر رفتند ولی كاوش‌های بمپور و شهداد در كنار كویر لوت نشان میدهد كه در همان زمانی كه چنین انسانهائی در بین النهرین و آسیای كوچك میزیستند در شرقیترین نقاط فلات ایران و حتی در كنار كویر لوت نیز مردمانی به زندگی خود ادامه میدادند و دارای تمدن شبیه به تمدن مردم بین دجله و فرات بودند .

در واقع آثاری كه در شهداد در كنار لوت و در بمپور بدست آمده حاكی از این است كه این مردم با مردم شوش از یكطرف و با ساكنان دره پنجاب و مردم بلوچستان از سوی دیگر رفت و آمدی داشته‌اند .

بنا بر این سوال پیش میآید كه آیا ممكن نیست كه حركت ساكنان مردم پیش از تاریخ ایران بجای اینكه از غرب به شرق انجام گرفته باشد ( آنطوری كه دانشمندان اظهار كرده‌اند ) از شرق به غرب تحقق پذیرفته باشد ؟                    

آیا ممكن نیست این مردمی كه در حدود 7000 سال پیش تمام فلات ایران و آسیای كوچك و بین النهرین را مسكون كرده‌اند از قسمتهائی از آسیای مركزی ، شاید از اطراف كوه‌های هندوكش و هیمالیا و شاید از دشت وسیع تركستان ، كه برای گله داری بسیار مناسب بوده و هنوز هم هست ، بعلت زیاد شدن مولودات وارد درة پنجاب یا ناحیه سیستان ، كه بنابر گفته كاوش كننده‌كان ایتالییائی و بعضی از نویسندهگان دیگر كه سابقان بسیار آباد بوده ، بطرف دریا سرازیر شده باشند و بعدا در نتیجه فشار اقوام دیگری كه پشت سر آنها آمدند و یا در نتیجه عوامل دیگری كه بر ما مجهول است تدریجا بطرف كرمان و فارس و شوش و نواحی دیگر رفته باشند ؟

متاسفانه ما از این مردم مدرك كتبی در دست نداریم كه بتوانیم اظهار نظر دقیقتری بنماییم ولی آمدن ایرانیها به این سرزمین (كه بدون شك یك زمانی با هندیها در یك مكان مجاوری بسر میبردند و زبان و مذهبشان با آنها یكی است ) به احتمال قوی از همین جهت انجام گرفته است . فرض اینكه ایرانیها از راهه قفقاز به فلات ایران وارد شده باشند مردود بنظر میرسد ولی تا كنون بیشتر دانشمندان راهه ورود ایرانیها یعنی پارسها و مادها را از همین محل دانسته‌اند .   

نقوش موجود روی اشیاء مشكوف در ناحیة پنجاب فونپنجو دارد               

اصولا وقتی ما میگوییم ایرانیها مانند این است كه بخواهیم آن كسانی را كه از 7000 سال پیش در این سرزمین زندگی كرده‌اند از خود جدا بدانیم . در واقع مقصود ما از ایرانیها در جملات بالا مادها و پارسها است كه ابتدای دوران تاریخی ماست و ما آنها راخوب میشناسیم ولی نسبت آنها با صاحبان ظروف سفالین منقوش هزاره سوم پیش از میلاد تا حدود 1200 پیش از میلاد بر ما كاملا روشن نیست .

دكتر عیسی بهنام  استاد دانشگاه تهران

پاورقی‌ها

1- A. S tein    A rchaeological   reconnaissances  in   North – Western   India  and  South  Eastern   Iran  ( 1937 ) pp.  104 .

2- K.R. MAXWELL HYSLOP . N ote  on  a  Shaf t   H ole  Axe-Pick  Irag  Vil  XVII  1955  P.  162 – 163 Pl  XXVI

مطالب مرتبط
ارسال نظر برای این مطلب
این نظر توسط pari در تاریخ 1391/11/10 و 1:23 دقیقه ارسال شده است

salam malekom, cho khosghalo ke balochi zaban golashe jahani bi, ketabani dar morede zabane balochi, farhagi,mardomani ke cho mehman navaze ,,, mo zaban shenasi vana enshel arshd sare zaban balochi kar kana, sare alefbai, chon lahje ha parg kane , sae kana az eva sholoo kana sare lahje kar korten !! balooch eftehare mae,,, baz baz tashakor


نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتی
تبلیغات
Rozblog.com رز بلاگ - متفاوت ترين سرويس سایت ساز
درباره ما
Profile Pic
يكي از صالحان ، به خواب ديد پادشاهي را در بهشت !! و پارسايي را در دوزخ. پرسيد كه موجب اين درجات چيست؟ ندا آمد كه اين پادشاه به ارادت درويشان به بهشت اندر است و اين پارسا به تقرب پادشاهان در دوزخ !! (سعدي)
اطلاعات کاربری
آمار سایت
  • کل مطالب : 1578
  • کل نظرات : 906
  • افراد آنلاین : 2
  • تعداد اعضا : 740
  • آی پی امروز : 45
  • آی پی دیروز : 90
  • بازدید امروز : 197
  • باردید دیروز : 398
  • گوگل امروز : 6
  • گوگل دیروز : 2
  • بازدید هفته : 1,995
  • بازدید ماه : 22,890
  • بازدید سال : 214,823
  • بازدید کلی : 1,780,097